افزایش اختلالات اینترنتی در دوران پساجنگ؛ کسب‌وکارهای آنلاین در آستانه فروپاشی

با گذشت هفته‌ها از پایان درگیری‌های نظامی و آغاز دوران پساجنگ، کاربران اینترنتی در سراسر کشور با بحرانی فراگیر و کم‌سابقه روبه‌رو شده‌اند؛ کاهش شدید سرعت، قطعی‌های مکرر، فیلترینگ گسترده و افزایش تعرفه‌ها، شرایطی را رقم زده که بسیاری از شهروندان آن را سخت‌تر از دوران جنگ توصیف می‌کنند.

به گزارش خبرنگار پایگاه خبری اخبار سیستان و بلوچستان در حالی‌که انتظار می‌رفت با پایان جنگ، ثبات در زیرساخت‌های ارتباطی برقرار شود، گزارش‌های مردمی حاکی از آن است که سطح دسترسی به اینترنت کاهش چشم‌گیری یافته و اختلالات به‌صورت سراسری ادامه دارد.

قطعی مکرر، اختلال گسترده، و اینترنتی که دیگر «کار نمی‌کند»

از کلان‌شهرها تا مناطق کم‌برخوردار، کاربران در سراسر کشور از افت کیفیت شدید اینترنت گلایه دارند. بر خلاف وعده‌های مسئولان مبنی بر موقتی بودن اختلالات در زمان جنگ، به‌نظر می‌رسد مشکلات اینترنتی در دوره پساجنگ نه‌تنها حل نشده بلکه ابعاد وسیع‌تری نیز پیدا کرده است.

قطع ناگهانی برق نیز که به‌صورت یک‌روز در میان یا روزانه در بسیاری از مناطق اتفاق می‌افتد، باعث خاموشی تجهیزات مخابراتی و در نتیجه قطع کامل اینترنت موبایل شده است.

آقای بلوچ‌نژاد، دانشجوی ساکن چابهار به خبرنگار ما می‌گوید:

«درس‌های مجازی‌مون با این وضعیت یا نیمه‌کاره می‌مونه یا کامل قطع می‌شه. تو گروه‌های دانشگاه، همه ناراضی‌ هستند حتی استادها هم نمی‌توانند فایل بفرستند.»

خسارت به کسب‌وکارهای اینترنتی؛ آینده مبهم اقتصاد دیجیتال

یکی از مهم‌ترین قربانیان این وضعیت، کسب‌وکارهای خرد و اینترنتی هستند. فروشگاه‌های آنلاین، فریلنسرها، تریدرها، تولیدکنندگان محتوا، پلتفرم‌های آموزش مجازی و حتی رسانه‌های مستقل اینترنتی، این روزها با چالش‌های سنگینی مواجه‌اند.

یکی از فروشندگان آنلاین محصولات خانگی به خبرنگار پایگاه خبری اخبار سیستان و بلوچستان می‌گوید:«حتی در اوج جنگ هم سایت ما با فیلترشکن بالا می‌آمد. اما حالا هیچ فیلترشکنی کار نمی‌کند، خریدی انجام نمی‌شود، بسته‌ها ناقص می‌رسند. انگار با یک دیوار نامرئی روبه‌رو شده‌ایم.»

خانم محمدی، فروشنده لباس کودک در زاهدان می‌گوید:

«سفارش‌هام روز به روز داره کمتر می‌شه. مشتری نمی‌تونه راحت پیام بده، من نمی‌تونم عکس بفرستم. دیگه داره غیرممکن می‌شه ادامه کار.»

برخی از کاربران تأکید می‌کنند که تنها فیلترشکن‌های پولی آن هم با قطعی‌های زیاد فعال هستند و نسخه‌های رایگان عملاً کارایی ندارند.

افزایش دمای موبایل‌ها؛ فشار مضاعف بر سخت‌افزارها

یکی دیگر از ابعاد نگران‌کننده، افزایش گرمای گوشی‌های هوشمند و مصرف بیش‌ازحد باتری است. کارشناسان فناوری معتقدند اختلالات گسترده در ارسال داده‌ها، منجر به ارسال چندباره بسته‌های اطلاعاتی در شبکه می‌شود (Packet Resend)، که این روند، پردازنده دستگاه را به‌شدت درگیر کرده و گرمای شدید و افت راندمان موبایل‌ها را در پی دارد.

فیلترینگ بی‌سروصدا و افزایش تعرفه‌ها

در حالی‌که پیش از آغاز جنگ، برخی از شبکه‌های اجتماعی نظیر واتساپ به‌صورت آزمایشی رفع فیلتر شده بودند، اکنون بدون هرگونه اطلاع‌رسانی رسمی، دوباره در سکوت کامل فیلتر شده‌اند. این تصمیم در کنار افزایش تعرفه‌های اینترنت، خشم و نارضایتی کاربران را به بالاترین حد ممکن رسانده است.

صیادی نیز به خبرنگار ما گفت: همه کار و زندگی ما توی واتساپ بود، هم آموزش می‌دادیم، هم سفارش می‌گرفتیم. الان فیلتر شده و کسی هم جوابگو نیست. فیلترشکن‌های رایگان کار نمی‌کنن، فقط باید هزینه فیلترشکن پولی بدیم تا شاید واتساپ باز شه.

جمع‌بندی و درخواست پاسخگویی

در شرایطی که اقتصاد کشور به سمت دیجیتال شدن پیش می‌رود، ادامه این روند به‌ویژه در دوران پساجنگ، ضربه‌ای سنگین به زیرساخت‌های اقتصادی، فرهنگی و آموزشی کشور وارد خواهد کرد.

کاربران، صاحبان مشاغل و فعالان فضای مجازی انتظار دارند مسئولان ذی‌ربط، ضمن شفاف‌سازی درباره دلایل استمرار این اختلالات، برای رفع مشکلات، کاهش تعرفه‌ها و بازنگری در سیاست‌های فیلترینگ تصمیمات فوری اتخاذ کنند.

به نظر می‌رسد که ادامه وضعیت کنونی، نه‌تنها منجر به نابودی مشاغل اینترنتی و افزایش نارضایتی عمومی خواهد شد، بلکه اعتماد عمومی به نظام مدیریت اینترنت کشور را به‌شدت تضعیف خواهد کرد.

انتهای پیام/ محمد قائم بهرک کارشناس ارشد تجارت الکترونیک