مهم‌ترین چالش نظام سلامت استان کمبود نیروی انسانی است

نماینده تام‌الاختیار وزیر بهداشت در سیستان و بلوچستان، بر شناسایی، طبقه‌بندی و تبدیل متغیرهای اجتماعی موثر بر سلامت به شاخص‌های قابل اندازه‌گیری تأکید کرد

به گزارش خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی اخبار سیستان و بلوچستان دکتر محمدرضا واعظ مهدوی، نماینده تام‌الاختیار و هماهنگ‌کننده برنامه متغیرهای اجتماعی سلامت در سیستان و بلوچستان و مدیرعامل بنیاد خیریه هاسب، در نشست با روسای دانشگاه‌های علوم پزشکی استان و معاون سیاسی و اجتماعی استانداری، با اشاره به اهمیت توجه به ابعاد مختلف عدالت در برنامه‌ریزی سلامت اظهار داشت: عدالت یک مفهوم توسعه‌ای است و در برنامه‌ریزی‌های سلامت باید متغیرهای اجتماعی موثر در سطوح توسعه‌ای، کلان و خرد به‌صورت تفکیک‌شده مورد توجه قرار گیرد.

وی افزود: برای ارتقای شاخص‌های سلامت در سیستان و بلوچستان باید متغیرهای اجتماعی موثر بر سلامت در استان به‌صورت دقیق استخراج، طبقه‌بندی و به شاخص‌های قابل سنجش تبدیل شوند و مسائل درون‌بخشی و برون‌بخشی مرتبط با سلامت شناسایی و برای آنها برنامه‌ریزی شود.

دکتر واعظ مهدوی با اشاره به نقش عوامل اجتماعی در سلامت جامعه گفت: بخش قابل توجهی از وضعیت سلامت مردم تحت تاثیر عوامل اجتماعی، اقتصادی، محیطی و فرهنگی قرار دارد و وزارت بهداشت و دانشگاه‌های علوم پزشکی تنها بخشی از عوامل مستقیم سلامت را مدیریت می‌کنند؛ بنابراین ارتقای شاخص‌های سلامت نیازمند همکاری همه دستگاه‌ها و مشارکت فعال جامعه است.

وی ادامه داد: بررسی متغیرهای اثرگذار بر سلامت استان، جلب مشارکت مردم و نخبگان، اولویت‌بندی متغیرهای اجتماعی، ساماندهی جوامع محلی بر پایه ساختار محله‌محور و طراحی مداخلات اثربخش باید در دستور کار قرار گیرد.وی همچنین بر استفاده از ظرفیت خیرین و نیکوکاران تاکید کرد و گفت: باید زمینه مشارکت تخصصی جامعه محلی، خیرین و نیکوکاران در برنامه‌های سلامت فراهم و همزمان با توجه به شاخص‌های منتخب، هماهنگی لازم با دستگاه‌های اجرایی و ادارات مرتبط انجام شود.

دکتر واعظ مهدوی تکمیل ساختار نظام شبکه و نظام مراقبت‌های اولیه بهداشتی و درمانی در استان را از دیگر محورهای مهم این برنامه عنوان کرد و افزود: تکمیل این ساختار با استفاده از ظرفیت خیرین و حمایت وزارت بهداشت می‌تواند نقش مهمی در بهبود دسترسی مردم به خدمات سلامت داشته باشد.

وی همچنین بر جلب مشارکت پزشکان خانواده و تقویت نقش آنان در برنامه‌های سلامت تاکید کرد و گفت: تلاش می‌کنیم با استفاده از ظرفیت مردم و مشارکت جامعه محلی، الگویی در سیستان و بلوچستان شکل گیرد که قابلیت استفاده در سطح ملی را داشته باشد.

دکتر موهبتی، معاون توسعه مدیریت و منابع وزارت بهداشت نیز که در این نشست به‌صورت وبیناری حضور داشت، با اشاره به تنوع مسائل مؤثر بر سلامت اظهار داشت: در حوزه سلامت با مسائل متفاوت و عوامل متعددی مواجه هستیم که بر وضعیت سلامت مردم تاثیر می‌گذارند.

وی افزود: با توجه به شرایط خاص سیستان و بلوچستان، گستردگی جغرافیایی و پراکندگی جمعیت، لازم است الگوی متناسب با شرایط استان طراحی و با بهره‌گیری از تجارب موجود، زمینه ارتقای شاخص‌های سلامت فراهم شود.

دکتر قاسم میری علی‌آباد، سرپرست دانشگاه علوم پزشکی زاهدان نیز در این نشست با ارائه گزارشی از وضعیت بهداشت، درمان، آموزش، پژوهش و فناوری استان، گفت: سیستان و بلوچستان با جمعیتی بالغ بر سه میلیون و ۷۳۱ هزار نفر، چهار دانشگاه و دانشکده علوم پزشکی دارد و بیش از هشت هزار و ۲۳۳ دانشجو و ۶۷۵ عضو هیئت علمی در دانشگاه‌های علوم پزشکی استان فعالیت می‌کنند که ۴۰۹ نفر از اعضای هیئت علمی در دانشگاه علوم پزشکی زاهدان مشغول به خدمت هستند.

وی افزود: ۲۵ بیمارستان دولتی دانشگاهی در استان خدمات درمانی ارائه می‌کنند و مجموع تخت‌های بیمارستانی به سه هزار و ۴۷۵ تخت می‌رسد. همچنین یک‌هزار و ۲۱۷ خانه بهداشت در سطح استان فعال است.

دکتر میری مهم‌ترین چالش نظام سلامت استان را کمبود نیروی انسانی دانست و اظهار داشت: کمبود شدید پرستار، ماما، کارشناسان فوریت‌های پزشکی، بهورز، پزشک عمومی، پزشکان متخصص و فوق‌تخصص، کاردان بهداشت دهان و دندان، کارشناسان فناوری اطلاعات و مراقبان سلامت از مهم‌ترین مشکلات موجود است.

وی با اشاره به وضعیت نیروی پرستاری در دانشگاه علوم پزشکی زاهدان گفت: نسبت پرستار به تخت در این دانشگاه ۹ دهم است و کمبود نیروی انسانی در برخی حوزه‌ها موجب محدود شدن ظرفیت ارائه خدمات شده است.

وی با بیان اینکه نسبت تخت بیمارستانی به جمعیت در دانشگاه علوم پزشکی زاهدان ۱.۲ است، که میانگین کشوری ۱.۸ گزارش می‌شود.

وی با اشاره به گستردگی جغرافیایی و شرایط خاص سیستان و بلوچستان گفت: عوامل مختلفی از جمله شرایط اقلیمی، پراکندگی جمعیت، حاشیه‌نشینی و سایر عوامل اجتماعی بر سلامت مردم استان تأثیرگذار هستند و در صورت برنامه‌ریزی برای ارتقای سلامت مبتنی بر متغیرهای اجتماعی، باید این عوامل به‌صورت دقیق شناسایی و اولویت‌بندی شوند.

دکتر میری تاکید کرد: برای بهبود وضعیت سلامت مردم استان، علاوه بر اقدامات درون‌دانشگاهی و درون‌بخشی، همکاری دستگاه‌های اجرایی، نهادهای اجتماعی، خیرین، نخبگان و مشارکت مستقیم مردم ضروری است.

در این نشست، ضمن بررسی وضعیت شاخص‌های سلامت و چالش‌های حوزه بهداشت و درمان استان، بر ضرورت شناسایی متغیرهای اجتماعی مؤثر بر سلامت، اولویت‌بندی مسائل، استفاده از ظرفیت مردم، خیرین و نخبگان و تقویت همکاری بین دستگاه‌های اجرایی برای ارتقای سلامت مردم سیستان و بلوچستان تاکید شد.